Jak powstała pierwsza opona zimowa na świecie oraz historia firmy Nokian Tyres.

W dzisiejszych czasach używanie zimą opon zimowych a latem letnich powinno być dla wszystkich kierowców oczywiste. Natomiast mało kto wie, że opona zimowa nie ma jeszcze nawet stu lat, a jej korzenie sięgają do kraju Świętego Mikołaja, czyli Finlandii. 

Prawo wprowadzające obowiązek jazdy na oponach zimowych w Finlandii weszło w życie w 1978 roku, aczkolwiek pierwsze na świecie opony zimowe wyprodukowano już wiele lat wcześniej. Firma „Nokia” kojarzy się jednoznacznie, aczkolwiek większość z nas nie wie, że swoją nazwę zawdzięcza miejscowości Nokia – założonej w 1865 roku i położonej w regionie Pirkanmaa. Miasto to było siedzibą firmy działającej na początku jako zakład Fredrika Idestama przetwarzający drewno. Następnie firma połączyła się z Fińskimi Zakładami Gumowymi i Fińską Fabryką Kabli. Od 1898 roku w mieście Nokia produkuje się „galanterię gumową”.  W 1932 roku firma Nokia rozpoczęła prace nad oponą samochodową przeznaczoną na trudne skandynawskie warunki pogodowe. Wówczas w Finlandii, na próżno było szukać asfaltowych, czystych dróg a przez większość roku kierowcy byli zmuszeni poruszać się po mocno zaśnieżonych lub oblodzonych, szutrowych drogach, które przecinały tereny leśne lub zadrzewione. Z myślą o bezpieczeństwie w tak trudnych warunkach opracowano miękką mieszankę, która lepiej przylegała do nawierzchni oraz głębsze rowki bieżnika. Prace nad nowym typem opony trwały zaledwie dwa lata i już w 1934 roku pokazano oponę „Kelirengas”. Wyprodukowana przez Suomen Gummitehdas Osakeyhtiö, powstała z myślą o samochodach ciężarowych, ponieważ był to czas, kiedy transport konny zastąpiono motorowym. Prace rozwojowe nad produktem opierały się na ścisłej współpracy pomiędzy Augustem Kelhu, sprzedawcą opon z Turku, nestorem firmy Erikiem Sundqvistem,Kierownikiem Sprzedaży w Gummitehdas oraz inżynierami zakładu. Dla potrzeb rozróżnienia oferty koncernu postanowiono, że marka opon, pod którą będą produkowane poszerzy się jeszcze o jedno “N” i tak oto powstała firma Nokian.

Prasowe materiały reklamowe;

Kelirengas

Drogi były w złym stanie, ale transport towarów trzeba było organizować przez cały rok. Kiedy liczba aut wzrosła w latach 30 -tych, okazało się, że samochody osobowe wymagają również nowych opon. Pierwszą, małą oponę zimową do samochodów osobowych firma stworzyła i wyprodukowała w 1936 r. Pierwsza opona zimowa Hakkapeliitta zapewniała przyczepność w warunkach zimowych, ale nadawała się także do jazdy latem. Podobnie jak w większym i wcześniejszym modelu – zastosowano miękką gumę i głęboki bieżnik o specyficznym kształcie: nowy wzór z poprzecznymi rowkami „wgryzającymi się” w nawierzchnię zapewniał przyczepność na miękkim śniegu i błocie. 

HakkapeliittaZainteresowanie nową oponą było spore. Zarówno europejscy jak i amerykańscy producenci, widząc sukces małej fabryki z Finlandii, szybko skopiowali pomysł, ale na efekty ich poczynań należało poczekać aż do początku lat 50-tych. Co ciekawe, dopiero w 1953 roku Continental testował swój produkt (przedstawiany jako “opona zimowa”) a wielu producentów jeszcze kwestionowało ich skuteczność. Firma Nokian promowała się poprzez motorsport, szczególnie poprzez udział w zimowych rajdach, takich jak chociażby Monte Carlo. Za największymi sukcesami szwedzkich, fińskich czy norweskich załóg oprócz doświadczenia i umiejętności stały również doskonałe opony, dzięki którym byli w stanie uzyskiwać przewagę nad innymi. Miękkie, choć jeszcze niezbyt trwałe opony z łatwością wgryzały się w śnieg, a dzięki wbitym kolcom trzymały pojazd na pożądanym torze jazdy nawet na grubym i twardym lodzie. Dzięki sukcesom na arenie sportowej zwiększyła się sprzedaż produktów firmy Nokian, która stała się prekursorem nowego trendu – wymiany opon na „zimowe”. Pod koniec lat 50-tych niemal każdy samochód poruszający się po górskich drogach był w nie wyposażony, choć nie zapomniano o łańcuchach. W latach 60-tych po piętach firmie Nokian stępały zakłady Michelin oraz Goodyear. Nokian wyprzedzał konkurencję ulepszając skład mieszanki oraz zmieniając kształty bieżnika. W tym czasie opona zimowa przestała być dobrowolnym wyposażeniem pojazdu. W rejonach górskich nie była już zalecana, lecz stała się prawnie uregulowanym obowiązkiem. Pierwsze tego typu nakazy wprowadzono m.in. we Włoszech, Francji oraz Szwajcarii. W tym miejscu warto poruszyć wątek opon z kolcami, gdyż dzisiejsza opona kolcowana,z utwardzonymi metalowymi końcówkami powstała również we wczesnych latach 60- tych. Próby zakotwiczenia kolców w oponie podejmowano już wcześniej, ale dopiero we wspomnianym wyżej okresie powstała faktycznie opona kolcowana.

W 1974 roku weszły w życie nowe przepisy dotyczące opon kolcowanych, mające na celu złagodzenie stopnia zużycia nawierzchni przez kolce. Poziom utrzymania dróg był coraz lepszy, przybywało dróg asfaltowych, nieośnieżonych i nieoblodzonych zimą. Rozpoczęto prace nad nowym rodzajem opon zimowych, który byłby niezależny od przepisów regulujących opony zimowe. Pierwsza opona bezkolcowa powstała w latach 70 -tych. Gęste lamele na rzeźbie bieżnika oraz innowacyjne mieszanki bieżnikowe częściowo rekompensowały właściwości przyczepności opony z kolcami. Opona bezkolcowa oferowała lepszy komfort jazdy i była niemal bezgłośna. Opony zimowe są obecnie tworzone z myślą o różnych rynkach. Tak więc, opony przeznaczone na rynek Ameryki Północnej, Europy Północnej czy Środkowej znacznie różnią się między sobą. Dzisiaj stan naszych dróg jest o wiele lepszy i zupełnie nie przypomina dróg z wczesnego okresu przemysłu oponiarskiego, a jedno co łączy dzisiejsze samochody ze wcześniejszymi pojazdami to cztery koła. Powstały niskoprofilowe opony zimowe, o mniejszym profilu i większej wewnętrznej średnicy. Nowoczesne samochody stawiają oponom zupełnie nowe wymagania. Przemysł oponiarski znacznie przyczynił się do poprawy przyczepności i właściwości prowadzenia pojazdów. Klienci coraz bardziej cenią opony wykonane z materiałów przyjaznych środowisku, niskie opory toczenia i niski poziom hałasu.

 A jak potoczyły się losy firmy Nokian? W roku 1967 w wyniku połączenia 3 podmiotów (oddziału produkującego pulpę drzewną, oddziału produkującego wyroby gumowe oraz dywizji zajmującej się kablami, przewodami i telekomunikacją) powołano słynną na cały świat firmę Nokia Corporation. W roku 1988 Nokian Tyres (jako Nokian Renkaat Oyj – Nokian Tyres PLC) odłączyło się od konglomeratu w wyniku skoncentrowania się Nokii na przemyśle telekomunikacyjnym, produkcji telefonów i budowie sieci oraz rozwiązań mobilnych.  

Na początku lat 90-tych każdy producent opon miał w ofercie opony zimowe. Finowie zawsze wyprzedzali konkurencję pod względem jakości oraz indeksu (dopuszczalnych prędkości). Już w połowie lat 90-tych na fińskich oponach bito rekordy prędkości na lodzie. W kolejnych latach Nokian usilnie starał się utrzymać pozycję specjalisty od opon zimowych. Firma otworzyła w tym celu własne centrum testowe w Ivalo w Laponii. To położone na północ od koła podbiegunowego centrum, pozwala na badanie produktów w najbardziej ekstremalnych warunkach. W roku 2014 w fińskich zakładach powstała rewolucyjna opona z wysuwanymi kolcami. Rok 2015 – pierwsza na świecie opona zimowa klasy AA pod względem przyczepności na mokrym asfalcie i efektywności paliwowej. Jednocześnie pierwsza taka opona klasy A pod względem przyczepności na mokrej nawierzchni. Częścią grupy Nokian jest sieć Vianor, specjalizująca się w usługach wulkanizacyjnych i konserwacji pojazdów. Nokian Tyres jest spółką notowaną na giełdzie Nasdaq Helsinki, zatrudnia 4800 osób, a jej produkty są wytwarzane poza Finlandią także w Rosji i Stanach Zjednoczonych. Oferta opon jest skierowana do kierowców samochodów osobowych, SUV-ów, a także dostawczych, maszyn przemysłowych, rolniczych, górniczych, pojazdów ciężarowych oraz autobusów. Całoroczne opony Nokian zdaniem wielu ekspertów są w swojej kategorii bezkonkurencyjne. 

W 2013 roku Nokian Tyres we współpracy z Audi ustanowili rekord prędkości na lodzie na poziomie 336km/h, detronizując tym samym markę Bentley oraz poprawiając swój dotychczasowy wynik (poprzedni rekord Bentleya z lutego 2011 roku wynosił 331km/h i został osiągnięty na oponach marki Pirelli, za kierownicą siedział sam Juha Kankkunen, natomiast miesiąc później Nokian wraz Audi osiągnęli wynik na poziomie 332km/h). W biciu rekordu wzięło udział Audi RS6 z zimowymi oponami firmy Nokian, Hakkapeliitta 8 (rozmiar opon 255/35 R20 97 T XL – ten model opon jest produkowany seryjnie). Rekord ustanowiono na trasie o długości jednego kilometra w Zatoce Botnickiej, położonej pomiędzy zachodnim wybrzeżem Finlandii a wschodnim Szwecji. Za sterami wozu usiadł kierowca Janne Laitinen:

W 2018 roku firma obchodziła 120-lecie istnienia. 

 

Warto również nadmienić, iż akcjonariuszem w Nokian Tyres jest japońska firma Bridgestone.

HISTORIA NOKIAN TYRES NA OSI CZASU

1846 R. W. Thomson opatentowuje pierwszą na świecie oponę pneumatyczną.
1886 Pierwszy samochód zostaje wyposażony w silnik spalinowy.
1898 Powstają Fińskie Zakłady Gumowe – Finnish Rubber Works.
1904 Pierwsza fabryka zbudowana w mieście Nokia w Finlandii rozpoczyna pracę.
1925 Rusza produkcja ogumienia do rowerów.

1932 W fabryce w Nokii powstaje pierwsza opona samochodowa.
1934 Fabrykę opuszcza pierwsza na świecie opona zimowa do samochodów ciężarowych – opona Weather.
1936 Opona śniegowa Hakkapeliitta triumfuje na ośnieżonych drogach.
Flagowe opony zimowe Hakkapeliitta wchodzą na rynek.
1945 W Nokii wybudowana zostaje nowa fabryka opon.
1959 Od Fińskich Zakładów Gumowych do Fińskich Zakładów Kabli.
1959 Firma Marketingowa w Szwecji, , Finska Gummi AB, a następnie Nokian Däck AB
1967 Powstaje koncern Nokia Corporation – Działy Ogumienia, Kabli oraz Papieru.
1968 Fabryka opon zwiększa swoją powierzchnię.
1974 Produkcja ogumienia do rowerów przenosi się do fabryki w Lieksa.
1978 Firma marketingowa w Norwegii, Norsk Traktorkompani A/S, następnie Nokian Dekk AS
1980 Firma marketingowa w Kanadzie, Nokia Products Ltd., Kanada, później Nokian Tyres North America Ltd., USA)
1981 Fabryka opon ponownie zostaje rozbudowana.
1982 Firma marketingowa w Niemczech, Nokia GmbH, później Nokian Reifen GmbH
1986 W Ivalo, na północ od Koła Polarnego w fińskiej Laponii powstaje nowy, własny tor testowy Nokian Tyres.
1988 Nokian Tyres Limited przekształca się w niezależną spółkę joint-venture.
1989 Powstaje firma marketingowa w Szwajcarii, Nokian Reifen AG, Szwajcaria.
1995 Nokian Tyres plc debiutuje na Helsińskiej Giełdzie Papierów Wartościowych.
1996-2001 Fabryki opon ulegają dalszej rozbudowie.
1998 Powstają pierwsze własne salony sprzedaży w Szwecji i na Łotwie oraz firma marketingowa Nokian Shina w Rosji.
1999-2000 Rozwija się własna sieć oponiarska w Finlandii i w Estonii – uruchomiona zostaje dystrybucja w ramach sieci Vianor.

2002 Działalność rozpoczyna nowe Centrum Logistyczne w Nokii.
2003 Największym udziałowcem fińskiej firmy zostaje Bridgestone Europe NV/S.A., odkupując od Nokii pakiet ich udziałów.
2005 Druga fabryka Nokian Tyres rozpoczyna produkcję w Vsevolozhsk w Rosji.
2005 Naturalnie Nokian Tyres. Firma jest pierwszym na świecie producentem opon, który w swojej produkcji stosuje wyłącznie oczyszczone, niskoaromatyczne oleje.
2006 Powstaje firma marketingowa na Ukrainie, Nokian Shina TOV oraz firma marketingowa w Czechach, Nokian Tyres s.r.o.
2006 Oprócz wskaźnika zużycia bieżnika (DSI) opony letnie Nokian Hakka zostają wyposażone we wskaźnik ryzyka wystąpienia aquaplaningu.
2006 Opona leśna Nokian Forest Rider. Wytworzona zostaje pierwsza leśna opona radialna przeznaczona do maszyn leśnych typu CTL przeznaczonych do wycinki drzew.
2007 Powstaje salon sprzedaży w Kazachstanie, TOO Nokian Tyres.
2007 Nokian Hakkapeliitta Truck E. Startuje produkcja opon Hakkapeliitta przeznaczonych do pojazdów służących do transportu ciężkich ładunków i autobusów w ruchu autostradowym.
2008 Do produkcji wchodzi zimowa opona Nokian Hakkapeliitta R o niskim oporze toczenia.
2009 Zimowa opona kolcowana Nokian Hakkapeliitta 7 z Technologią Air Claw zwycięża w testach.

2010 Powstaje firma marketingowa na Białorusi, Nokian Shina LLC
2011 Powstaje firma marketingowa w Chinach, Nokian Tyres Trading (Shanghai) Co. Ltd. 
2012 Otwarcie nowej fabryki obok istniejącego zakładu w Vsevolozhsku, w Rosji
2012 Ekspansja sieci Vianor m.in. do Serbii, Francji, Bośni i Hercegowiny
2013 Nowa opona Nokian Hakkapeliitta 8 i nowy rekord świata: najszybszy samochód na lodzie, 335,713 km/h (208,602 mph). 
2013 Opony zimowe nowej generacji. Nokian Hakkapeliitta 8 z kolcami i bezkolcowa Nokian Hakkapeliitta R2

2014 Rodzina opon zimowych Hakkapeliitta powiększa się. Hakkapeliitta 8 SUV z kolcami, Nokian Hakkapeliitta C3 i Nokian Hakkapeliitta CR3 opony do samochodów dostawczych
2014 Pierwsza na świecie opona zimowa z wysuwającymi się kolcami.
2014 Najnowsza opona przeznaczona dla samochodów elektrycznych – Nokian Hakkapeliitta R2. Pierwsza na Świecie opona z oznaczeniem A na etykiecie. (ekonomika jazdy).

2015 Nowości w grupie opon zimowych Nokian WR. Premiera opony Nokian WR D4 – Pierwsza na Świecie opona zimowa z oznaczeniem A na etykiecie (przyczepność na mokrej nawierzchni).
2015 Nokian Weatherproof. Wprowadzenie szerokiej gamy opon całorocznych do oferty Nokian Tyres.
2015 Pierwsza na Świecie opona zimowa Nokian WR SUV 3 klasyfikowana jako AA na etkiecie UE.

2016 Opona Nokian Hakkapeliitta R2. Najbardziej energooszczędna opona zimowa na świecie. Nagroda Tire Technology of the Year 2016.
2016 80. rocznica opony zimowej Nokian Hakkapeliitta. Stworzona, dopracowana i przetestowana na północy.
2016 Ustanowienie nowego rekordu prędkości jazdy samochodu na dwóch kołach – 186,269 km/h (115,742 mph) – na oponach letnich z technologią aramidowej ściany bocznej.
2017 Budowa nowego centrum testowego opon letnich i zimowych w Santa Cruz de la Zarza w Hiszpanii.
2017 Nowa generacja opon z kolcami, Nokian Hakkapeliitta 9 oraz Nokian Hakkapeliitta 9 SUV.

2018 Czołowy producent opon od 120 lat